"Döngü" açısından bir yıla bakıldığında ise karşımıza önce "mevsimsel etkiler" (seasonal cycles), ardından da "aylık" döngüler çıkıyor. Mevsimsel döngüler ekonomi ve iş dünyasını anlamak için çok önemli veriler olmakla birlikte, en doğru analiz, her ayın dilini ve karakteristtiğini anlamakla mümkündür.

Gerçekten de ayların ekonomi için, daha doğrusu her sektöre ayrı bir mesajı vardır. Sadece sektörler mi? Ekonominin temel unsuru insanlar da bu mesajlar doğrultusunda, hayati kararlarını aldıkları gibi, paralarını yönlendirip, kariyerleri konusunda doğru adımlar atabiliyorlar.

Beyaz eşyanın durumu

 Aylık döngüleri yöneten ise yine ekonominin reel kesimidir. Bütün iş, ekonomiye para giriş ve çıkışlarının hangi dönemde başladığıyla ilgilidir. Örneğin beyaz ve elektronik eşya sektörü, dönemsellik açısından biçilmiş kaftan niteliğinde bir alandır. Üstelik her ürünün de kendine özgü bir karakteristiği vardır. Buzdolabı satışları yaza doğru yükselme trendine girerken, yaz boyunca ve sonbaharda belli bir oranda düşüş eğilimi sergiliyor. Kış aylarında ise en düşük düzeyine geliyor.

 Elektronik sektöründe satışlar eylül-mart arasında en canlı dönemini yaşıyor... Bekoteknik'in bu konuda yaptığı araştırma, satışların yüzde 75'inin sonbahar ve kış aylarını kapsayan yılın bu diliminde gerçekleştidiğin gösteriyor. Haziran, temmuz ve ağustos aylarında ise piyasadaki genel durgunluk elektronik sektörüne de yansıyor.  .

Bilgisayarın iki mevsimi

Bilgisayar sektöründe satışların en yoğun olduğu aylar ilkbahar ve sonbahar. Aralık ayı ise satışlar açısından en canlı dönem. Bunun nedeni işletmelerin yıl sonunda artan bütçelerini bu tip ürünleri satın almakta kullanmaları. Şirketler bu dönemde toplu alımlar yaparak bilgisayar sektöründeki satışları önemli miktarda artırıyor.

Yaz mevsimi ise, ilkbahar ve sonbahar ile karşılaştırıldığında satışların daha durgun olduğu bir dönem. Bilgisayar satışlarında eylül ayında başlayan canlanma aralık ayında maksimum düzeye ulaşıyor.

Otomobilde aralık aşkı!

 Otomobil sektörünün en hareketli olduğu aylar eylül ve aralık... Ağustos ayında yeni modellerin piyasaya sürülmesi nedeniyle, tüketicinin ilgisi otomobillere yöneliyor. Yaz mevsiminin ardından bu ayda talep canlanıyor. Aralık ayında ise, fiyatların yeni yılda yükseleceği ve yeni vergi gibi beklentilerle, satışlar hareketleniyor.  Otomobil satışlarının yüzde 11.5'i yılın bu son ayında gerçekleşiyor.

Satışlar, taşıt alım vergilerinin arttığı ocak ayı ile "model yılı" başlangıcının hemen öncesine rastlayan ağustos ayında ise düşüyor. 

İnşaatın baharı

Ekonominin lokomotif sektörlerinden biri olan inşaat sektöründeki canlanma   birçok sektörü etkiliyor. Örneğin ocak, şubat ve mart aylarında inşaat sektörünün durgunlaşması, aynı dönemde çimento, boya ve plastik sektörlerinde satışlarının düşmesine neden oluyor. Daha sonraki aylarda ise cam satışlarını olumsuz yönde etkiliyor.

İnşaat temellerinin havaların ısındığı nisan-haziran döneminde atılması ise aynı ürün gruplarında canlılığa neden oluyor. Satışların en canlı olduğu dönem ise eylül ayı... Diğer yandan nisan, mayıs aylarında evlerde bahar temizliğinin yapılması boya satışlarının diğerlerine göre daha hızlı artmasını sağlıyor.

Kağıt ve okullar

Okulların açıldığı eylül-ekim dönemi, yılbaşının yaklaştığı aralık ayı ve tatil dönemleri, bu sektörlerde satışların değiş gösterdiği dönemler oluyor... Devlet İstatistik Enstitüsü'nün araştırmalarından elde edilen veriler de, bu değişimleri gözlemlemek mümkün. Buna göre yılın son 4 ayında gerçekleştirilen satışlar, toplam satışların yüzde 27'sine ulaşıyor.   Bu canlanma ocak, şubat, mart ve nisan aylarında ise düşmeye başlıyor ve haziran, temmuz, ağustos diliminde yüzde 19'a kadar düşerek minimum seviyelere geliyor.

Konfeksiyonun "cycle"ı

Günümüzde uluslararası markalar ile lisans, patent, know-how anlaşması yapan firmalar, koleksiyonlarını satışa sunacakları mevsimden minimum 6 ay ile 1 yıl öncesinden hazırlamak zorundalar. Bu firmalar yaz dönemi hazırlıklarını eylül ayında başlatıyor. Hazırlıklar kasım, aralık, ocak ve şubat aylarında yoğunlaşıyor. Mart ayında ise sezon başlıyor. Nisan ve mayısta sipariş üzerine üretim gerçekleştiriliyor.

Diğer yandan firmalar sonbahar-kış dönemi hazırlıklarına da mart, nisan ve mayıs aylarında başlıyorlar. Bunu takip eden haziran, temmuz ve ağustos aylarında üretim yoğunlaşıyor. Eylül'de ise mart ayında olduğu gibi sezon başlıyor ve belli bir durgunluk yaşanıyor. Ekim ve kasımda da kışlık ürünler için sipariş üzerine üretim yapılıyor.

Sektördeki satışlar ise üretim ile ters orantılı gidiyor.   Bununla birlikte satışların yüzde 60-70'i ilkbahar-yaz sezonu olarak kabul edilen mart-ağustos ayları arasında gerçekleşiyor. 2. dönem olarak kabul edilen eylül-şubat dilimindeki satışlar ise toplam satışların yüzde 30-40'lık payını alıyor.

Gıdada durum

Et ürünleri sektöründe çeşit fazla, pazar ise oldukça gelişmiş bir yapıya sahip. Satışlarda mevsimsel taleplere dayalı bir hareketlilik gözleniyor.  Örneğin şarküteri ürünlerinde eylül-ekim ve kasım aylarında satışlarda artışlar gözleniyor. Okulların açılması ve insanların tatilden dönmesi bu artışın önemli nedenlerinden bazıları. Yaz aylarına girişte ise durum tam tersine dönüyor ve satışlar azalıyor. Taze meyve sebzelerin bu dönemde artış göstermesi bunun nedenleri arasında gösteriliyor.

Dondurulmuş ürünlerde ise yaz sezonunda satış artışları kaydediliyor. Tatil mevsimi, tatilin etkin değerlendirilmesi için zamandan kazanma, dolayısıyla da  hazır ve pratik yemeklere yönelme bu artışın ana nedeni. 

Margarin ve sıvı yağda satışların en durgun olduğu dönem yaz ayları. En canlı dönemler ise belirgin bir şekilde ortaya çıkmıyor, ancak kış aylarının daha canlı olduğunu söylemek mümkün.